Ziekenhuisdirectie
en MSB: samen op
zoek naar de win-win

Sinds de invoering van de integrale tarieven in de zorg is een constructieve samenwerking tussen ziekenhuisdirecties en medisch specialisten geen facultatieve optie meer. Met ingang van 1 januari 2015 moeten zij het bij de zorgverzekeraars gedeclareerde geld gezamenlijk verdelen naar ziekenhuisbudget en specialistenhonoraria. Transparantie en praten over (dezelfde!) cijfers liggen ten grondslag aan het maken van afspraken met elkaar. “Je moet samen op zoek naar de win-win.”

Vervelend vinden de medisch specialisten van Ziekenhuis Rivierenland (ZR) in Tiel het niet om samen met het ziekenhuis op te trekken. Joost Heikens, chirurg-oncoloog en vicevoorzitter van het coöperatief medisch specialistisch bedrijf (MSB), vertelt dat zij de meerwaarde ervaren als ze gezamenlijk om de tafel gaan. Toch ontkent hij niet dat het samenwerkingsproces tussen het ziekenhuis en de medisch specialisten (verenigd in het MSB) in een versnelling is gekomen door de invoering van de integrale tarieven. “En met die samenwerking ook de noodzaak om zaken inzichtelijk te krijgen. Hoe gaan we om met de zorg, waar zijn we goed en waar misschien wat minder, waarin kunnen of moeten we beter zijn? De ‘awareness’ bij de mensen op de werkvloer moet toenemen.”

In één oogopslag
Dimenzion, de online tool van Performation, die gegevens over onder andere kosten, opbrengsten en uitkomsten vergelijkt met een groep gelijksoortige ziekenhuizen, helpt ZR daarbij. Erik de Haan, adjunct-directeur Financiën en Control bij het ziekenhuis, vertelt dat zij met deze tool op een grafische manier een benchmark kunnen inzien. “Ook niet financieel onderlegde mensen, zoals artsen, zien in een oogopslag hoe het zit.” In het verleden maakte ZR ook al benchmarks. Maar de gesprekken erover verliepen nog weleens stroef. “Als medisch specialisten zeiden dat ze de ligduur niet herkenden of oudere patiënten hadden en daardoor hogere kosten maakten, konden wij dat niet eenvoudig valideren. Met Dimenzion klikken we door tot op detailniveau. Zo kunnen we de kosten in perspectief plaatsen.”

Financiële prikkel
Ook het feit dat de gesprekken met de verschillende vakgroepen worden gevoerd door de directie én afgevaardigden van het MSB-bestuur, bevordert een constructieve houding. Een financial kan nog weleens worden weggezet als iemand van de cijfers. Maar door de aanwezigheid van een collega-medisch specialist, is tegenwoordig ook de zorginhoudelijke kant aan tafel vertegenwoordigd. Joost Heikens: “Als ziekenhuis kun je niet zo heel veel veranderen als je de medisch specialisten niet mee hebt. Door een tool als Dimenzion kunnen wij een brug slaan tussen beide groepen. Naast het inzicht groeien daarmee ook de betrokkenheid en de intrinsieke motivatie om te veranderen en te verbeteren. ”In tijden van een stijgende zorgvraag en dalende zorgbudgetten hebben medisch specialisten een verantwoordelijkheid om heel zorgvuldig om te gaan met het budget, meent Heikens. Niet alleen naar de patiënt, maar naar alle premiebetalers in Nederland. Die verantwoordelijkheid heeft ook een financiële kant. Erik de Haan: “Als het ziekenhuis moet bezuinigen, dan heeft de medisch specialist daar ook last van. Houden we echter wat over omdat we zuiniger, efficiënter werken, dan kunnen we gemakkelijker ingaan op bijvoorbeeld investeringsvoorstellen van medisch specialisten. Ook daar maken we bij ZR afspraken over.”

Link naar kwaliteit
Hoewel Dimenzion focust op kosten, zijn er ook enkele procesindicatoren die iets over de kwaliteit zeggen. X-IS, een dochteronderneming van Performation en MRDM, pakt het breder aan. Zij legt vanuit Dimenzion een link met de kwaliteitsgegevens van DICA. Daarmee wordt kwaliteit kwantificeerbaar en krijgt men inzicht in waarom een product duurder is. Heikens: “In gesprek met het ziekenhuis of een zorgverzekeraar gaat het altijd over geld. De link naar kwaliteit is moeilijk te leggen, want iedereen vindt dat-ie het goed doet.” De koppeling tussen kosten en kwaliteit krijgt de handen van zowel de ziekenhuisdirectie als de medisch specialisten op elkaar. De Haan: “Als je weet waardoor je duurder bent dan een vergelijkbaar ziekenhuis, kun je daarmee aan de slag of vanuit je visie op goede patiëntenzorg verdedigen. Performation helpt daarbij.”